Yunus Emre

Sevgi, Kulluk ve İnsan

Yunus Emre, Anadolu Türkçe tasavvuf şiirinin en önemli temsilcilerindendir. Şiirlerinde Allah sevgisi, kulluk, tevazu, ölüm, insanın manevi sorumluluğu ve hakikat arayışı öne çıkar. Yunus Emre’nin şiirleri, Alevi-Bektaşi deyiş ve irfan çevrelerinde de güçlü bir karşılık bulmuştur. Bununla birlikte Yunus Emre’yi bütün tarihî ve edebî yönleriyle yalnızca tek bir inanç topluluğuna ait göstermek doğru değildir.

Manevi mirası: Sevgi, tevazu, kulluk, ilim ve insanın manevi değeri.

Tarihî bilgiler

Anadolu’da Türkçe tasavvuf şiirinin en büyük ismidir. Bir belgeye göre 638 (1240-41) yılında doğdu, seksen iki yıl yaşadı ve 720 (1320) yılında vefat etti. Mürşidi Tapduk Emre’dir.

Vilâyetnâme’ye göre Yunus, Hacı Bektaş’ın kapısına gelir; Hacı Bektaş onu Tapduk Emre’ye gönderir: “Biz o kilidin anahtarını Tapduk Emre’ye verdik, varsın nasibini ondan alsın.” Yunus, erenler meydanına eğri yakışmaz diyerek kırk yıl boyunca tekkeye yalnız düzgün odun taşır.

Yunus Emre, Eski Anadolu Türkçesinin oluşumunda çok önemli rol oynamış ilk Türk şairidir. Ona göre varlık tektir, mutlak varlık Allah’tır. Sevgi temeli üzerine kurulu düşünce dünyası insanı sevme noktasında kalmaz, Allah sevgisine uzanır.

Risâletü’n-nushiyye adlı eseri, 707 (1307) yılında yazılmış, seyrüsülûk ehline öğütler içeren 600 beyitlik bir mesnevidir. Tespit edilen 417 şiirinden 138’i aruz, diğerleri hece vezniyle söylenmiştir. Vilâyetnâme’deki menkıbe, Yunus’un Alevi-Bektaşi gönlündeki yerini gösterir.