İçeriğe geç
Hacı Bektaş Veli · Makâlât

Dört Kapı Kırk Makam

Şeriat, tarikat, marifet ve hakikat; her kapıda on makam.

Bu sayfayı dinleyin · 2 dk

Hacı Bektaş Veli’nin Makâlât adlı eserinde insanın olgunlaşma yolu dört kapı ve her kapıda on makam olmak üzere kırk makam olarak anlatılır. Aşağıdaki liste eserdeki sırayla verilmiştir.

1. kapı

Şeriat

  1. İman getirmek
  2. İlim öğrenmek
  3. Zekât vermek ve oruç tutmak
  4. Helal kazanmak ve faizi haram bilmek
  5. Evlenmek
  6. Hayız ve nifas halindeki kadınla cinsel ilişkiye girmemek
  7. Sünnet-i cemâat
  8. Şefkat
  9. Temiz ve helal yiyip giymek
  10. Marufu emredip yaramaz işlerden sakınmak
2. kapı

Tarikat

  1. El alıp tövbe etmek
  2. Mürid olmak
  3. Saçları tıraş etmek ve tarikata uygun elbise giymek
  4. Cihad aşkıyla yanmak
  5. Hizmet etmek
  6. Korku
  7. Ümitle yaşamak
  8. Hırka, zenbil, makas, seccade, tesbih taşımak
  9. Nasihat ve muhabbet sahibi olmak
  10. Aşk, şevk ve fakirlik
3. kapı

Marifet

  1. Edep
  2. Korku
  3. Perhizkârlık (aşırı istekleri sınırlamak)
  4. Sabır
  5. Utanma
  6. Cömertlik
  7. İlim
  8. Miskinlik
  9. Marifet
  10. Kendini bilmek
4. kapı

Hakikat

  1. Toprak olmak
  2. Yetmiş iki milleti ayıplamamak
  3. Elinden geleni men etmemek
  4. Dünya içinde yaratılmış her şeye güven vermek
  5. Mülkün mutlak sahibi Allah’ın huzurunda eğilip itibar bulmak
  6. Sohbet ve hakikat sırlarını söylemek
  7. Manevi yolculuk (seyir)
  8. Sır
  9. Allah’a yakarış
  10. Halkı Hak’ta görmek ve Allah’a ulaşmak

Makâlât’ın farklı baskı ve sadeleştirmelerinde makamların ifadesi değişebilir.

Kaynaklar

  1. Abdullah Kahraman, “Yunus Emre Dîvânı’nda Şerîat, Tarîkat, Hakîkat ve Marîfet (Dört Kapı)”, Kocaeli İlahiyat Dergisi, c. 1, sy. 1 (2017), s. 1–18Liste, Hacı Bektâş-ı Velî, Makâlât (haz. Ali Yılmaz vd., Ankara 2011), s. 68–81’den aktarılmıştır.

Fotoğrafların kaynağı ve fotoğrafçıları Görsel kaynakları sayfasındadır. Bu sayfada bir hata mı gördünüz? Bize bildirin.