İçeriğe geç
1. imam

Hz. Ali (a.s)

علي المرتضى

y. 600 – 661 · İmam Ali Türbesi, Necef, Irak

Bu sayfayı dinleyin · 3 dk
  • Murtazaseçilmiş, Allah’ın razı olduğu
  • Haydaraslan
  • Ebu Turabtoprağın babası; Hz. Peygamber’in verdiği ad

Velayetin ve Adaletin Önderi

Hz. Ali, Hz. Muhammed’in amcası Ebû Tâlib’in oğlu, Hz. Fatıma’nın eşi, Hz. Hasan ve Hz. Hüseyin’in babasıdır. İslam’ın ilk dönemlerinden itibaren Hz. Peygamber’in yakınında bulunmuş, onunla birlikte önemli mücadelelere katılmıştır. Bedir, Uhud, Hendek ve Hayber gibi olaylarda gösterdiği cesaret, tarihî şahsiyetinin önemli yönlerindendir. Ancak Hz. Ali’nin manevi mirası yalnızca savaş meydanındaki cesaretiyle açıklanamaz. İlmi, adalet anlayışı, ibadeti, hikmeti ve emanete sadakati de onun örnekliğinin temel parçalarıdır.

Alevi İslam inancında Hz. Ali, ilk imam ve velayet yolunun önderidir. Hadis-i Kisâ, Mübahale, Menzile hadisi ve Gadir-i Hum, onun Hz. Peygamber’in hayatındaki özel konumunu gösteren önemli rivayetlerdir. 656 yılında halife olmuş, ağır siyasi mücadelelerle karşılaşmış ve 661 yılında Kûfe’de uğradığı saldırı sonucunda vefat etmiştir. Hz. Ali’nin manevi mirası, gücün adaletle, ilmin hikmetle ve inancın güzel ahlakla bütünleşmesi gerektiğini öğretir.

Kur’anî dayanaklar

Tarihî bilgiler

Hz. Peygamber’in amcası Ebu Talib’in oğludur. Hicretin ikinci yılında Hz. Peygamber’in kızı Hz. Fatıma ile evlendi; Hz. Hasan ile Hz. Hüseyin bu evlilikten doğdu.

656’da halife oldu. Ramazan 40’ta (Ocak 661) Kufe’de sabah namazında Harici Abdurrahman b. Mülcem tarafından yaralandı ve iki gün sonra vefat etti. Kabri bugün Irak’ın Necef şehrindedir.

Alevi inancında Hak-Muhammed-Ali sözünde adı anılan ve On İki İmam’ın ilki olan Hz. Ali’dir.

İmam Ali Türbesi’nin altın kubbesi ve minareleri
Necef’te İmam Ali Türbesi. Fotoğraf: hassan mehdi / Pexels

Künye

Tam adı
Ali b. Ebu Talib
Lakapları
Murtaza (“seçilmiş, Allah’ın razı olduğu”); Haydar (“aslan”); Ebu Turab (“toprağın babası; Hz. Peygamber’in verdiği ad”)
Babası
Ebu Talib (Hz. Peygamber’in amcası)
Annesi
Fatıma bint Esed
Doğum
Mekke, hicretten yaklaşık 22 yıl önce (y. 600)
Evliliği
Hz. Fatıma ile, hicretin 2. yılı (624)
Halifeliği
656 – 661
Vefat
Kufe, Ramazan 40 / Ocak 661
Türbesi
İmam Ali Türbesi, Necef, Irak

Kaynaklar

  1. TDV İslâm Ansiklopedisi, “Ali” maddesi
  2. TDV İslâm Ansiklopedisi, “Çârdeh Ma‘sûm-i Pâk” maddesi

Fotoğrafların kaynağı ve fotoğrafçıları Görsel kaynakları sayfasındadır. Bu sayfada bir hata mı gördünüz? Bize bildirin.