Hubyar Sultan

Tokat ve Anadolu’da Ocak Geleneği

Hubyar Sultan, Tokat-Almus yöresi merkezli ocak geleneğinde önemli bir manevi önderdir. Hubyar Ocağı’nın farklı Anadolu bölgelerine yayılan dede ve talip toplulukları bulunmaktadır. Hubyar Sultan’a ilişkin tarihî bilgiler, şecereler, sözlü anlatılar ve yerel araştırmalar üzerinden incelenir.

Manevi mirası: Ocak bağlılığı, hizmet, cem erkânı ve toplumsal dayanışma.

Tarihî bilgiler

XVI. yüzyılda yaşamış bir Alevi velisidir; tahrir defterlerine göre babası Yâr Ahmet, dedesi Mustafa’dır. 1582’de vefat etti ve Tokat’ın Almus ilçesine bağlı Hubyar köyündeki tekkesinin bahçesine defnedildi.

Adını taşıyan Hubyar Ocağı’nın dedeleri, mürşit ocaklarını Üryan Hızır Ocağı olarak bilir. Ocağın talipleri ilk yurtlarında ağırlıklı olarak Tokat ve Sivas’ta yaşar; Çorum, Erzurum, Kars, Manisa, İzmit ve Samsun’da da talipleri vardır. Bugün büyük kısmı İstanbul başta olmak üzere yurt içine ve yurt dışına dağılmıştır.

Hubyar’la ilgili rivayet ve anlatımların çoğu XIII. yüzyılla ilgilidir; ocağa bağlı Sıraç Türkmenleri arasında Hoca Ahmed Yesevî’ye dair inanışlar da yaşar.